Eva Eland
'Soms voelt het bijna alsof ik mijn eigen kleurplaat heb gemaakt die ik nog moet inkleuren. Er zijn ook momenten dat ik dan het liefste wat anders ga doen, en met verf of inkt aan de slag wil. Iets onvoorspelbaars!'
Eva Eland is een Nederlandse auteur en illustrator die je zou kunnen kennen van haar prentenboeken die gevoelens op een warme en begrijpelijke manier tot leven brengen. Haar betekenisvolle werk omvat onder andere haar meest bekende werk ‘Als Verdriet op bezoek komt’, dat meerdere prijzen won in binnen- en buitenland. Ook titels als ‘Waar geluk begint’ en het net verschenen ‘Anders’ mogen genoemd worden. Bijzonder aan haar werk is dat ze samenwerkt met een Engelse uitgever (Andersen Press) en haar boeken dus eerst in Engeland uitgeeft. Haar werk valt op vanwege de druktechniek die ze toepast, namelijk risografie. De heldere zachte en neon kleuren, minimalistische composities en de visuele eenvoud met tegelijkertijd emotionele diepgang maken dat de prentenboeken van Eva eruit springen. De hoogste tijd om Eva in het zonnetje te zetten
Over Eva
Eva woont samen met man Mauri en twee kinderen van 5 en 3 in Amsterdam. Eva en Mauri delen een studio waar ze allebei op een andere manier werken aan kinderboeken en het vervaardigen van prints. Haar man werkt met name met houtsnede en Eva zelf werkt met risografie. Dit is een snelle en betaalbare druktechniek waarbij elke kleur via een apart stencil op het papier wordt gezet. De op sojabasis gemaakte inkt en de losse kleurlagen zorgen voor levendige, licht verschoven en soms overlappende prints met een kenmerkend korrelig, semi‑analoog uiterlijk. Naast het maken van kinderboeken is ze altijd wel met projecten bezig en heeft ze een webshop waar ze risoprints verkoopt. Ze zegt daarover: ‘Ik vind het fijn om te blijven schrijven, tekenen en experimenteren, al kom ik er niet zo vaak aan toe als ik zou willen.’
​
Mede dankzij haar kinderen geniet ze van het gevarieerde aanbod aan prachtige kinderboeken; ze heeft niet één specifieke favoriet kinderboek: ‘Momenteel lees ik een biografie over Tove Jansson, en haar Moomin-boeken spreken me enorm aan.’
Loopbaan
Haar loopbaan begon op de Rietveld Academie, waar ze startte op de afdeling Tekst en Beeld. Na een uitwisseling in New York op de School of Visual Arts, waar ze film en animatievakken volgde, werd ze verliefd op het medium film. Niet zo verrassend dus dat ze bij terugkomst uit New York overstapte naar de afdeling Audiovisueel. Ondanks deze switch bleef ze voornamelijk tekenen en schrijven. Toen ze klaar was met de studie moest er geld verdiend worden en ging ze werken in de boekwinkel en kinderopvang, waar ze haar liefde voor kinderboeken kwijt kon, al was het op een andere manier. Niet helemaal wat ze had verwacht, maar ze studeerde af toen de economische recessie begon (2008) en ze geeft aan dat ze niet wist waar ze een eigen kunstenaarspraktijk kon starten: ‘ik voelde me niet thuis in de kunstenaarswereld’.
Na 8 jaar begon het weer te kriebelen en startte ze met de parttime opleiding MA Children’s Book Illustration. Hier kwam ze mee in aanraking door een advertentie in de Flow over de Summer School Children’s Book Illustration van de Cambridge School of Art. ‘Het was helemaal niet mijn intentie om uit te zoeken of de master Children’s Book Illustra on wat voor mij zou zijn, maar na die week, en toen ik Pam Smy hoorde vertellen over de eerste module Drawing from observation and experiment kon ik het niet meer loslaten. Ik heb me meteen aangemeld.’ Ze heeft nog wel een jaar gewacht, zodat ze kon sparen, maar dat bracht wel een jaar lang twijfel met zich mee: had ze de juiste keuze gemaakt? Ze combineerde de opleiding MA Children’s Book Illustration met haar werk op een naschoolse opvang in de natuur. ‘Dan kon ik vanuit het bos met modderige schoenen meteen door naar Schiphol om naar Londen Stansted te vliegen. Daar kwam ik dan rond middernacht aan op het station in Cambridge vanuit waar ik dan op een tweedehands fietsje naar een couchsurf-adres fietste. Ik zie het mezelf nu allemaal niet meer doen!’
Na twee modules besloten Eva en Mauri naar Cambridge te verhuizen en daar heeft ze de tijd van haar leven gehad. Deze stap heeft haar thuis laten voelen tussen de kinderboekenmakers. Ze was dan ook vastberaden ervoor te zorgen dat ze na de opleiding er echt mee verder kon werken: ‘een van de beste beslissingen ooit om de sprong te wagen en de opleiding te gaan doen.’ Het leverde haar uiteindelijk vier prachtige prentenboeken en vertalingen. Bijzonder daarbij is dat ze met een Engelse uitgever (Andersen Press) werkt en dat haar boeken daarna vertaald worden naar het Nederlands met de redacteur van uitgeverij Leopold. Maar haar boeken zijn ook in andere landen dan Engeland en Nederland verschenen. Zo is haar eerste prentenboek ‘When Sadness Comes to Call’ inmiddels in ruim 20 talen uitgegeven, onder andere in Denemarken, Mongolië, Portugal, Italië, de VS en Japan. In Nederland werd dit prentenboek uitgegeven met de titel ‘Als Verdriet op bezoek komt’ (2018). Dit boek was direct enorm succesvol en neemt een speciaal plekje in haar hart in. Zelf zegt ze daarover: ‘Het zou zomaar het boek kunnen blijven met de meeste impact. Voor mij, omdat het de start van mijn professionele carrière als kinderboekenmaker was: ik won er prijzen mee en het is in veel talen vertaald. Maar ook omdat het mensen raakt, ik krijg er nog steeds berichtjes over. Het is waarschijnlijk ook mijn meest persoonlijke boek, het boek dat ik echt móést maken.’ Hierna volgden in Nederland ‘Waar geluk begint’ (2020), ‘Waar is de kat? (2024) en het recent verschenen (2026) ‘Anders’, alle drie uitgegeven bij Leopold. Momenteel werkt ze aan een volgend boek, maar het zal nog een tijdje duren eer deze in de winkels ligt.
Werken aan een kinderboek
Tijdens de studie had Eva genoeg mogelijkheden om met diverse technieken en methoden te experimenteren. Eén van deze drukmethoden was risografie, wat haar voornaamste werkwijze was geworden. Ze tekent meestal analoog: ‘gewoon met een grijs potlood.’ Daarna scant ze de tekeningen in en combineert ze deze met Photoshop/ Procreate. Deze lijntekening print ze dan weer met risografie, en zo ook met de andere kleurenlagen van het boek. De kleurlagen ontstaan vaak door analoge texturen en tekeningen te combineren met digitale brushes of texturen. ‘Soms voelt het bijna alsof ik mijn eigen kleurplaat heb gemaakt die ik nog moet inkleuren. Er zijn ook momenten dat ik dan het liefste wat anders ga doen, en met verf of inkt aan de slag wil. Iets onvoorspelbaars!’ De kinderboeken print ze uiteindelijk met drie Pantone kleuren (Pantone is een kleurensysteem dat bestaat uit een lijst van duizenden kleuren, elk met een uniek nummer.). Ze kiest drie kleuren die dicht bij de kleuren liggen die ze op de risographmachine heeft. Ze print alle kleurlagen daarvoor apart, met zwarte inkt, die professioneel worden in gescand zodat ze in de Pantone kleuren gedrukt kunnen worden. ‘Daarom kan ik dus ook neon kleuren in mijn boeken gebruiken, die je met het traditionele CMYK [red. kleurmodel dat bestaat uit vier basiskleuren, namelijk Cyann, Magenta, Yellow en Key] niet zou krijgen.’
Het leukste van het maken van een kinderboek is voor Eva het stadium waarin je ideeën verzamelt en uitwerkt: ‘wanneer de puzzelstukjes op hun plek vallen en alles nog mogelijk is.’ Verderop in het proces wordt het vaak wat zwaar en ingewikkeld en kan het lang duren om het juiste ritme te vinden voor het boek, of de juist tekst. ‘Dan zijn we (mijn redacteur en vormgever bij Andersen Press) zo lang aan het zoeken en schaven, dat de oorspronkelijke energie en inspiratie wat naar de achtergrond verdwijnt voor een tijdje. Als het dan ineens allemaal weer klopt, en we klaar zijn voor de volgende fase, final artwork, is dat een hele opluchting!’
​
Kenmerkend aan het werk van Eva is haar tekenhandschrift. ‘Tekeningen van twintig jaar geleden zijn nog steeds herkenbaar. Maar mijn debuut 'Als Verdriet op bezoek komt’, heeft mijn tekenhandschrift verankerd, met name omdat het best succesvol was.' In persoonlijk werk voelt ze meer ruimte om te experimenteren, terwijl ze voor nieuwe boeken op vergelijkbare wijze verder werkt. Voor haar heeft dit voor- en nadelen die ze uiteenzet: ‘Nadelig is soms dat het proces met de risograhpmachine soms wat omslachtig is, door in aparte kleurlagen te werken - en ik kan binnen mijn boeken minder experimenteren met materialen. Maar anderzijds is het eigenlijk heel handig om een aantal facetten al vast te hebben liggen; dat ik met een aantal kleuren werk, en vanuit lijn kan beginnen, net zoals het prentenboek ook een heel helder formaat is.’ Een prentenboek bestaat doorgaans uit 12 dubbele pagina’s waarin het hele verhaal verteld moet worden en dat zorgt ervoor dat je sneller keuzes moet maken, in plaats van eindeloos in mogelijkheden te blijven hangen: ‘Vrijheid in vormbeperking!’
Over twee boeken van Eva
Als Verdriet op bezoek komt
Een ontroerend prentenboek dat kinderen helpt om verdriet te begrijpen (en te accepteren). De kracht van dit boek ligt in de illustraties. Door de minimalistische stijl met zachte pastelkleuren en veel wit, ervaar je een soort van rust. De manier waarop Verdriet wordt afgebeeld (een vriendelijk blauwgroen figuur) is treffend en dan vooral de uitdrukking en de wat treurige houding zorgen voor herkenbaarheid bij jonge kinderen. De weinige, kleine details en de subtiele veranderingen in kleur, maken dit een boek om te voelen.
Anders
‘Anders’ is een prentenboek dat anders is in beeld en verhaal. Een verhaal over je anders voelen en anders zijn dan anderen. Het geheel valt direct op vanwege de neon-kleuren. De cover knalt je tegemoet en als je het boek openslaat, stap je een bijzonder kleurrijke wereld in. De illustraties spreken door de felheid in kleuren en het bijzondere karakter van de geïllustreerde mensen; zeer geschikt voor jonge kinderen. Daarnaast valt het lettertype op, niet een standaard lettertype en fijne grote letters. Wat extra bijzonder is, is de cover; als je de cover voelt, voel je dat die anders is dan andere covers. Goed passend bij de titel van het boek dus.
Toekomst
Eva is nog lang niet klaar met het maken van kinderboeken. Ze heeft nog een heleboel ideeën die ze zou willen uitwerken. Zo is ze niet alleen van plan meer prentenboeken te maken, ze zou zich in de toekomst misschien ook meer willen toeleggen op schrijven of op geïllustreerde boeken voor volwassenen. ‘Ik probeer niet te ver vooruit te plannen. Dat heb ik in het verleden heel enthousiast gedaan: mijn toekomstige zelf is al tijd heel efficiënt en werkt veel sneller. Dat heeft uiteindelijk niet zoveel zin.’ Na het afronden van een project voelt ze vaak goed aan waar de meeste energie zit, iets wat ze dus niet allemaal van tevoren vast kan leggen.
